czas


czas
czas I {{/stl_13}}{{stl_8}}rz. mnż I, D. -u, Mc. czassie {{/stl_8}}{{stl_20}}
{{/stl_20}}{{stl_12}}1. {{/stl_12}}{{stl_7}}'okres wydzielony jakimiś wydarzeniami, zjawiskami itp.; wyodrębniona pora': {{/stl_7}}{{stl_10}}Czasy napoleońskie. Wiosna to czas zakwitania kwiatów. Czasy przełomu. Czas żałoby, miłości, młodości. Czasy przedwojenne. Czas wyborów. {{/stl_10}}{{stl_20}}
{{/stl_20}}{{stl_12}}2. {{/stl_12}}{{stl_7}}'rodzaj obliczania lub wyznaczania czasu II (w zn. 1.) ': {{/stl_7}}{{stl_10}}Czas astronomiczny, słoneczny, środkowoeuropejski, zimowy. Czas geologiczny. {{/stl_10}}{{stl_20}}
{{/stl_20}}{{stl_12}}3. {{/stl_12}}{{stl_8}}jęz. {{/stl_8}}{{stl_7}}'kategoria i forma gramatyczna czasownika, pełniąca głównie funkcję określania momentu akcji wyrażonej w zdaniu w stosunku do momentu mówienia lub innego oznaczonego momentu': {{/stl_7}}{{stl_10}}Czas przyszły, przeszły, teraźniejszy, zaprzeszły. Czasy gramatyczne, względne. {{/stl_10}}{{stl_20}}
{{/stl_20}}\ {{stl_20}}
{{/stl_20}}czas II {{/stl_13}}{{stl_8}}rz. mnż I, D. -u, Mc. czassie, blm {{/stl_8}}{{stl_20}}
{{/stl_20}}{{stl_12}}1. {{/stl_12}}{{stl_7}}'bezustanny ciąg następujących po sobie chwil, nieustanne trwanie': {{/stl_7}}{{stl_10}}Czas się dłuży, upływa. Wytrzymać próbę czasu. Zostawmy to czasowi. Spędzać czas na zabawie. Korzystać z wolnego czasu. Czas goi rany. {{/stl_10}}{{stl_20}}
{{/stl_20}}{{stl_12}}2. {{/stl_12}}{{stl_7}}'wyszczególniona chwila, moment, data': {{/stl_7}}{{stl_10}}Nie widzieli się od czasu, gdy skończyli studia. Od czasu kiedy kupiliśmy samochód, każdy weekend spędzamy nad jeziorem. Pociąg przyjechał w oznaczonym czasie. {{/stl_10}}{{stl_20}}
{{/stl_20}}{{stl_12}}3. {{/stl_12}}{{stl_7}}'warunki meteorologiczne, aura, pogoda': {{/stl_7}}{{stl_10}}Piękny, słotny, dżdżysty, wietrzny czas. Gdzie się wybieracie w taki paskudny czas? {{/stl_10}}{{stl_20}}
{{/stl_20}}\ {{stl_20}}
{{/stl_20}}czas III {{/stl_13}}{{stl_8}}cz. nos ndk, czas było {{/stl_8}}{{stl_7}}'jest, był najwłaściwszy moment coś zrobić': {{/stl_7}}{{stl_10}}Czas zacząć zebranie. Czas, by pomyśleć o przyszłości. Uczta szybko zbliżała się do końca i czas było się pożegnać. Czas byłoby zastanowić się nad wyjazdem.{{/stl_10}}{{stl_18}}ZOB. {{/stl_18}}{{stl_10}}być kwestią czasu; (być) na czasie; (być) nie na czasie; ciężkie czasy; co jakiś [pewien] czas; do czasu; duch czasu; gorący czas; iść z duchem czasu; na czas; nadszarpnięty zębem [przez ząb] czasu; na wieczne czasy; najwyższy czas{{/stl_10}}{{stl_10}} [najwyższa pora]; o czasie; od czasu do czasu; onego czasu; po czasie; po wieczne [wsze] czasy; przed czasem; {{/stl_10}}{{stl_8}}{coś} {{/stl_8}}{{stl_7}}przetrwało [wytrzymało] próbę czasu; raz na jakiś czas; rychło w czas; skracać {{/stl_7}}{{stl_8}}{czymś} {{/stl_8}}{{stl_7}}czas; swego czasu; szkoda czasu; w czasie; w swoim czasie; wyścig z czasem; z czasem [biegiem czasu]; za wszystkie czasy; zabierać – zabrać {{/stl_7}}{{stl_8}}{komuś} {{/stl_8}}{{stl_7}}czas; zabijać czas {{/stl_7}}

Langenscheidt Polski wyjaśnień. 2015.

Look at other dictionaries:

  • Czas — (spr. tschaß, »Die Zeit«), die angesehenste polnische Tageszeitung, erscheint in Krakau seit November 1848, ist das Hauptorgan der polnischen konservativen Partei, der sogen. Stanczyken. Wertvoll ist der literarische Teil des Blattes, der 1856–60 …   Meyers Großes Konversations-Lexikon

  • czas — m IV, D. u, Ms. czassie; lm M. y 1. zwykle blm «nieprzerwany ciąg chwil, trwania; jedna z podstawowych (obok przestrzeni) form bytu materii» Drogocenny, wolny, zajęty, stracony czas. Czas mija, płynie, upływa, leci, pędzi, ucieka. Czas leczy,… …   Słownik języka polskiego

  • czas — 1. Ciężkie czasy «okres kryzysu, niedostatku, trudności materialnych, kłopotów»: (...) dzięki stałemu zajęciu – umożliwiała przeżycie całej rodzinie w tych ciężkich czasach. R. Antoszewski, Kariera. 2. Coś jest kwestią czasu «coś musi… …   Słownik frazeologiczny

  • czas pracuje na — {{/stl 13}}{{stl 8}}{czyjąś} {{/stl 8}}korzyść {{/stl 13}}{{stl 7}} oddalenie w czasie zwiększa czyjeś szanse, działa korzystnie na coś : {{/stl 7}}{{stl 10}}Im później się dowiedzą o naszych zamiarach tym lepiej – czas pracuje na naszą korzyść.… …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • Czas zdrady — is a Polish historical film directed by Wojciech Marczewski. It was released in 1997.[1] References ^ Film Polski External links Czas zdrady at the Internet Movie Database Retrieved from …   Wikipedia

  • czas stanął [zatrzymał się] (w miejscu) — {{/stl 13}}{{stl 7}} nic się nie zmienia, wszystko trwa w niezmiennej postaci : {{/stl 7}}{{stl 10}}W Asyżu ma się wrażenie, że czas stanął w miejscu. {{/stl 10}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • Dobry Czas — (Сандомир,Польша) Категория отеля: Адрес: ul. Kwiatkowskiego 85, 27 600 Сандомир, Польша …   Каталог отелей

  • Najwyższy Czas! — (The Time Is Now!) Type weekly newsmagazine Owner Oficyna Konserwatystów i Liberałów Editor Tomasz Sommer Founded 1990 Political alignment liberal conservative …   Wikipedia

  • co jakiś [pewien] czas — {{/stl 13}}{{stl 7}} w pewnych odstępach czasowych, czasem : {{/stl 7}}{{stl 10}}Co jakiś czas lubił się zabawić. Zdarza się coś co pewien czas. {{/stl 10}} …   Langenscheidt Polski wyjaśnień

  • gorący czas — {{/stl 13}}{{stl 7}} okres, w którym dzieją się jakieś doniosłe wydarzenia; także: okres, w którym trzeba dużo pracować, zmobilizować wszystkie swoje siły : {{/stl 7}}{{stl 10}}Przed egzaminami zaczął się dla studentów gorący czas. Gorący czas… …   Langenscheidt Polski wyjaśnień